Muhabbet Kuşlarında İshali Tanımak ve Tedavisi
Zaman zaman muhabbet kuşlarımız ishal olur. Bunun birçok nedeni olabilir. Sıklıkla yanlış beslenme sebebidir. Örneğin bir muhabbet kuşu sahibinin tabağından bir şeyler beğeniyorsa, bu ona iyi geleceği manasına gelmez. Duruma göre yediği yiyecekler ona uzun süreli ishal yapabilir ve hastalığın tedavisinin mutlaka veteriner tarafından yapılması gerekir.
Bir başka sebep ise enfeksyonlardır. Bakteri, mantar ya da parazitler bunun sebebi olabilir. Kuşun bağışıklık sistemi zayıflamış olabilir. Bunun nedeni herhangi bir stres olabilir ( mesela yeri değişmiş olabilir), bağışıklık sistemi de zayflayınca bakteriler (ya da mantar,parazit) çoğalmaya başlarlar. Çoğunlukla bu hastalık yapan etmenler normalde de kuşta ya da etrafında bulunur, ve normal faal olan bir bağışıklık sistemi varken kuşu hasta etmezler.
Normalde çevrede bulunan bir bakteri mesela E.coli (Kolai basili)dir. Ama Candida türü mantarlar veya Trichomona adlı parazit ishale sebep olabilir. Muhabbet kuşlarında ve diğer süs kuşlarında sıklıkla -kok la biten yuvarlak bakteriler ishale sebep olur (enterokok, stafilokok, streptokok). Eğer şüpheniz bu konuda yoğunlaştı ise, mutlaka bir veteriner hekime gidin. Kesin teşhisi o koyabilir. Etkili antibiyotiğii tespit etmek için bir kültür hazırlayabilir (antibiyogram)
İshalin sebeplerinden birtanesi de ağır psikolojik sorunlardır. Ancak, bu muhabbet kuşlarında oldukça ender görülür. İshal kanlı olunca, zehirlenme şüphesi vardır. Bu durumda çok acilen veterinere gitmeniz gerekir. Aksi takdirde muhabbet kuşunuz hayatını kaybeder. Bağırsak tümörü veya başka iç organlardaki hastalıklar da ishale sebep olabilir. Ayrıca hormonal bozukluklar da ishala yol açabilir.
İshali Tanımak
Bir kuş sıvı dışkılar bırakıyorsa, bu ille de ishal olmuş manasına gelmez. Bir çok muhabbet kuşu sahibi kuşların dışkı ve idrarı birlikte bıraktığını bilmez. Normalde idrar muhallebi kıvamında ve süt rengindedir. Koyu renkteki "kaka" ise bu idrarin etrafında yer almaktadır. Normal şartlarda her ikisi katı, kokusuz ve kısa zamanda tamamen kurumaktadır. (Alttaki resme bakınız) Eğer bir kuş çok sıvı içtiyse ya da taze sebze meyve yemişse, o zaman aynen biz insanlardaki gibi, boşaltılan idrarın miktarı artmaktadır. Bu nedenle bıraktığı "kaka" dikkatli bakılmazsa ishala benzemektedir.
İkinci resimde de görüldüğü gibi, kaka kısım aynı kalıyor ama beyaz olan kısım çok daha sıvıdır. Bu durumda endişeye gerek yoktur. Belki fazla salata yemiştir, ya da banyo yaparken su fazla içmiştir. Fakar bu durum uzun süre devam ederse ve kuşunuz halsiz görünüyorsa, böbrek iltihabi şüphesi ile veterinere danışınız. Gerçek ishal varsa, koyu renk olan kısım da dağılmaktadır (üçüncü resim) Genelde de kuşun poposunda da bu dışkının bir kısmı tüylere yapışmaktadır.
İshalin Tedavisi
İshali tedavi edebilmek için ilk önce sebebini tespit etmek gerekir. Bu nedenle kuşunuzu biran evvel veterinere götürmeniz şarttır. İshal muhabbet kuşunuzun gücünü çok çabuk tükettiği için, vakit kaybetmeden harekete geçmek gerekir. Veterinerin kesin teşhisi koymasından sonra, (gerekirse yukarıda belirtilen antidiyagram yolu ile) tedavi için verilecek ilaç ve gerekirse diyet tespit edilir. Veterinerin tüm önerilerine aynen uymak gerekir aksi takdirde ağır sonuçlar olabilir ve kuşun hayatı tekrar tehlikeye girer.
Eskiden ilk yardım olarak karbon verilmesi önerilirdi. Ancak bunun sakıncaları bugün şu şekilde izah edilmektedir. Birincisi, alınan karbon (kömür) sayesinde sıvı absorbe olduğu için dışkı normal gözükmekte, ama esas hastalığın sebebi ortadan kalkmış olmamaktadır. Bu yüzden veterinere gitmeyip karbonla kendi kendinize muhabbet kuşunuzu tedavi etmeye kalkışmak çok yanlıştır. Bunun dışında karbon ayrıca besinleri bağlamaktadır, yani kuş yediği besinleri değerlendirememektedir.
Benzeri Hastalıklar
Yukarıda da belirttiğimiz gibi, ishal kolaylıkla idrar yollarında bulunan bir rahatsızlıkla karıştırılabilir. Ağır bir ishal da Giardia adlı bir parazitten kaynaklanabilmektedir. Bağırsak parazitleri veya tümörler, dişi muhabbet kuşunda ise yumurtalıklarla ilgili sorunlar...O yüzden mutlaka tecrübeli bir veteriner ishalin nedenini tespit etmelidir.
Not: İshal durumlarında kendi başınıza tedavi uygulamak yerine acil olarak veterinere danışmanız gerekir. Muz, dal darı, haşlanmış pirinç suyu, haşlanmış patates vermek gibi önlemler sadece muhabbet kuşunun diyetinde yapılan değişikliklerdir.
Zaman zaman muhabbet kuşlarımız ishal olur. Bunun birçok nedeni olabilir. Sıklıkla yanlış beslenme sebebidir. Örneğin bir muhabbet kuşu sahibinin tabağından bir şeyler beğeniyorsa, bu ona iyi geleceği manasına gelmez. Duruma göre yediği yiyecekler ona uzun süreli ishal yapabilir ve hastalığın tedavisinin mutlaka veteriner tarafından yapılması gerekir.
Bir başka sebep ise enfeksyonlardır. Bakteri, mantar ya da parazitler bunun sebebi olabilir. Kuşun bağışıklık sistemi zayıflamış olabilir. Bunun nedeni herhangi bir stres olabilir ( mesela yeri değişmiş olabilir), bağışıklık sistemi de zayflayınca bakteriler (ya da mantar,parazit) çoğalmaya başlarlar. Çoğunlukla bu hastalık yapan etmenler normalde de kuşta ya da etrafında bulunur, ve normal faal olan bir bağışıklık sistemi varken kuşu hasta etmezler.
![ishal1.jpg ishal1.jpg](https://iyikus.com/data/attachments/0/119-e1cafd024cb1f7b84958d59a4f758431.jpg?hash=4cr9Akyx97)
Normalde çevrede bulunan bir bakteri mesela E.coli (Kolai basili)dir. Ama Candida türü mantarlar veya Trichomona adlı parazit ishale sebep olabilir. Muhabbet kuşlarında ve diğer süs kuşlarında sıklıkla -kok la biten yuvarlak bakteriler ishale sebep olur (enterokok, stafilokok, streptokok). Eğer şüpheniz bu konuda yoğunlaştı ise, mutlaka bir veteriner hekime gidin. Kesin teşhisi o koyabilir. Etkili antibiyotiğii tespit etmek için bir kültür hazırlayabilir (antibiyogram)
İshalin sebeplerinden birtanesi de ağır psikolojik sorunlardır. Ancak, bu muhabbet kuşlarında oldukça ender görülür. İshal kanlı olunca, zehirlenme şüphesi vardır. Bu durumda çok acilen veterinere gitmeniz gerekir. Aksi takdirde muhabbet kuşunuz hayatını kaybeder. Bağırsak tümörü veya başka iç organlardaki hastalıklar da ishale sebep olabilir. Ayrıca hormonal bozukluklar da ishala yol açabilir.
İshali Tanımak
Bir kuş sıvı dışkılar bırakıyorsa, bu ille de ishal olmuş manasına gelmez. Bir çok muhabbet kuşu sahibi kuşların dışkı ve idrarı birlikte bıraktığını bilmez. Normalde idrar muhallebi kıvamında ve süt rengindedir. Koyu renkteki "kaka" ise bu idrarin etrafında yer almaktadır. Normal şartlarda her ikisi katı, kokusuz ve kısa zamanda tamamen kurumaktadır. (Alttaki resme bakınız) Eğer bir kuş çok sıvı içtiyse ya da taze sebze meyve yemişse, o zaman aynen biz insanlardaki gibi, boşaltılan idrarın miktarı artmaktadır. Bu nedenle bıraktığı "kaka" dikkatli bakılmazsa ishala benzemektedir.
![ishal22.jpg ishal22.jpg](https://iyikus.com/data/attachments/0/122-dbd750d6d6aa81e6f8f794b517d91c41.jpg?hash=29dQ1taqge)
İkinci resimde de görüldüğü gibi, kaka kısım aynı kalıyor ama beyaz olan kısım çok daha sıvıdır. Bu durumda endişeye gerek yoktur. Belki fazla salata yemiştir, ya da banyo yaparken su fazla içmiştir. Fakar bu durum uzun süre devam ederse ve kuşunuz halsiz görünüyorsa, böbrek iltihabi şüphesi ile veterinere danışınız. Gerçek ishal varsa, koyu renk olan kısım da dağılmaktadır (üçüncü resim) Genelde de kuşun poposunda da bu dışkının bir kısmı tüylere yapışmaktadır.
![ishal3.jpg ishal3.jpg](https://iyikus.com/data/attachments/0/120-8eedbfc1a27e8d1df0ffda4141571d5c.jpg?hash=ju2_waJ-jR)
İshalin Tedavisi
İshali tedavi edebilmek için ilk önce sebebini tespit etmek gerekir. Bu nedenle kuşunuzu biran evvel veterinere götürmeniz şarttır. İshal muhabbet kuşunuzun gücünü çok çabuk tükettiği için, vakit kaybetmeden harekete geçmek gerekir. Veterinerin kesin teşhisi koymasından sonra, (gerekirse yukarıda belirtilen antidiyagram yolu ile) tedavi için verilecek ilaç ve gerekirse diyet tespit edilir. Veterinerin tüm önerilerine aynen uymak gerekir aksi takdirde ağır sonuçlar olabilir ve kuşun hayatı tekrar tehlikeye girer.
Eskiden ilk yardım olarak karbon verilmesi önerilirdi. Ancak bunun sakıncaları bugün şu şekilde izah edilmektedir. Birincisi, alınan karbon (kömür) sayesinde sıvı absorbe olduğu için dışkı normal gözükmekte, ama esas hastalığın sebebi ortadan kalkmış olmamaktadır. Bu yüzden veterinere gitmeyip karbonla kendi kendinize muhabbet kuşunuzu tedavi etmeye kalkışmak çok yanlıştır. Bunun dışında karbon ayrıca besinleri bağlamaktadır, yani kuş yediği besinleri değerlendirememektedir.
![ishal4.jpg ishal4.jpg](https://iyikus.com/data/attachments/0/121-c467636aa6535c2257a20b5af2f0f8e6.jpg?hash=xGdjaqZTXC)
Benzeri Hastalıklar
Yukarıda da belirttiğimiz gibi, ishal kolaylıkla idrar yollarında bulunan bir rahatsızlıkla karıştırılabilir. Ağır bir ishal da Giardia adlı bir parazitten kaynaklanabilmektedir. Bağırsak parazitleri veya tümörler, dişi muhabbet kuşunda ise yumurtalıklarla ilgili sorunlar...O yüzden mutlaka tecrübeli bir veteriner ishalin nedenini tespit etmelidir.
Not: İshal durumlarında kendi başınıza tedavi uygulamak yerine acil olarak veterinere danışmanız gerekir. Muz, dal darı, haşlanmış pirinç suyu, haşlanmış patates vermek gibi önlemler sadece muhabbet kuşunun diyetinde yapılan değişikliklerdir.